___.**.FORUM CHUYÊN VĂN KHÓA 2008-2011.**.___
chào mừng bạn đến vs 4r ..chúc bạn sẽ có những giây phút vui ve ở đây ^^

___.**.FORUM CHUYÊN VĂN KHÓA 2008-2011.**.___

<
IndexPortalCalendarGalleryTrợ giúpTìm kiếmĐăng kýThành viênNhómĐăng Nhập
Bài gửi sau cùng keke
Bài gửingười gửithời gian
[♥] Khai giảng lớp luyện thi N2 và N3 tại Trung tâm Nhật Ngữ Top Globis Wed Feb 29, 2012 3:44 pm
[♥] Khai giảng lớp luyện thi N2 và N3 tại Trung tâm Nhật Ngữ Top Globis Wed Feb 29, 2012 3:30 pm
[♥] SỬA MÁY TÍNH , MÁY IN, ĐỔ MỰC MÁY IN TẠI NHÀ HỒ CHÍ MINH Wed Feb 29, 2012 3:11 pm
[♥] vietpon mua sản phẩm chất lượng, giá tốt. Wed Oct 05, 2011 10:45 am
[♥] Học tiếng Nhật - Top Globis Wed Oct 05, 2011 10:19 am
[♥] LỄ TỐT NGHIỆP Sun Sep 04, 2011 8:44 am
[♥] 8-S đi chơi hum mùng 2 têt ( 4.2.2011) Sat Feb 05, 2011 10:52 pm
[♥] 20.11.2010 Fri Jan 28, 2011 12:25 pm
[♥] Lớp Học tiếng nhật miễn phí tại Top Globis Thu Sep 23, 2010 11:25 am
[♥] Khóa đàm thoại tiếng nhật mới tại Top Globis Thu Sep 23, 2010 11:24 am
[♥] Học tiếng Nhật là niềm vui của bạn - Dạy tiếng Nhật là niềm tự hào của Top Globis Thu Sep 23, 2010 11:23 am
[♥] Video 8-Stupid đi chơi hum 30.4.2010 $ HTQP Sun Aug 01, 2010 2:09 pm

Bài gửi sau cùng keke
Bài gửingười gửithời gian
[♥] Khai giảng lớp luyện thi N2 và N3 tại Trung tâm Nhật Ngữ Top Globis Wed Feb 29, 2012 3:44 pm
[♥] Khai giảng lớp luyện thi N2 và N3 tại Trung tâm Nhật Ngữ Top Globis Wed Feb 29, 2012 3:30 pm
[♥] SỬA MÁY TÍNH , MÁY IN, ĐỔ MỰC MÁY IN TẠI NHÀ HỒ CHÍ MINH Wed Feb 29, 2012 3:11 pm
[♥] vietpon mua sản phẩm chất lượng, giá tốt. Wed Oct 05, 2011 10:45 am
[♥] Học tiếng Nhật - Top Globis Wed Oct 05, 2011 10:19 am
[♥] LỄ TỐT NGHIỆP Sun Sep 04, 2011 8:44 am
[♥] 8-S đi chơi hum mùng 2 têt ( 4.2.2011) Sat Feb 05, 2011 10:52 pm
[♥] 20.11.2010 Fri Jan 28, 2011 12:25 pm
[♥] Lớp Học tiếng nhật miễn phí tại Top Globis Thu Sep 23, 2010 11:25 am
[♥] Khóa đàm thoại tiếng nhật mới tại Top Globis Thu Sep 23, 2010 11:24 am
[♥] Học tiếng Nhật là niềm vui của bạn - Dạy tiếng Nhật là niềm tự hào của Top Globis Thu Sep 23, 2010 11:23 am
[♥] Video 8-Stupid đi chơi hum 30.4.2010 $ HTQP Sun Aug 01, 2010 2:09 pm
Share | 
 

 Quan niệm về văn chương của Thạch Lam

Xem chủ đề cũ hơn Xem chủ đề mới hơn Go down 
Tác giảThông điệp
thuxjng59
Cấp Tá
Cấp Tá


Tổng số bài gửi: 210
Won: 1177
Join date: 22/07/2009
Age: 21
Đến từ Đến từ: love paradise

Bài gửiTiêu đề: Quan niệm về văn chương của Thạch Lam   Sat Aug 08, 2009 7:33 am

Các nhà văn lớn đều có tuyên ngôn nghệ thuật của mình, từ Nguyễn Du đến Cao Bá Quát, Xuân Diệu, Nguyễn Tuân, Vũ Trọng Phụng, Nam Cao, Thạch Lam (1910-1942). Tùy theo lí tưởng xã hội và quan điểm thẩm mĩ mà nội dung của mỗi tuyên ngôn nghệ thuật có những nét riêng biệt. Thạch Lam, một nhà văn trong Tự Lục văn đoàn, là nhà văn lãng mạn, nhưng quan điểm của ông về vai trò tác dụng của văn chương đối với con người và xã hội lại rất tích cực. Quan điểm sau đây có thể coi là tuyên ngôn nghệ thuật của ông:
“Đối với tôi, văn chương không phải là một cách đem đến cho người đọc sự thoát li hay sự quên; trái lại, văn chương là một thứ khí giới thanh cao và đắc lực mà chúng ta có, để vừa tố cáo và thay đổi 1 cái thế giới giả dối và tàn ác, vừa làm cho lòng người được thêm trong sạch và phong phú hơn”.
Một nhà văn trong Tự Lực văn đoàn mà phát biểu như vậy thật là lạ lùng. Thạch Lam bằng tác phẩm và lí luận đã thoát ra khỏi quỹ đạo tư tưởng của tự lực văn đoàn, “tiểu thuyết cứ là tiểu thuyết”. Thạch Lam hướng dẫn một thứ văn chương gắn bó mật thiết với đời sống, không thoát li thực tại và tích cực hơn còn góp phần đấu tranh cho cái thiện toàn thắng, làm cho con người sống tốt đẹp hơn.
Thạch Lam quan niệm: “Văn chương không phải đem đến cho người đọc sự thoát li hay sự quên”. Phát biểu như vậy, Thạch Lam đã bút chiến với quan niệm nghệ thuật tiêu cực của dòng văn học lãng mạn bấy giờ (1930-1945). Một nhà văn chán ghét thực tại đen tối, xấu xa, lại hướng văn học đến quan điểm thoát li. Khi thì họ thoát lên tiên giới, khi thì thoát vào tình ái mộng ảo, “Tôi khờ khạo lắm, ngu ngơ quá. Chỉ biết yêu thôi chẳng biết gì cả”. Có nhà thơ còn muốn trốn vào tinh cầu giá lạnh, “Một vì sao trơ trọi cuối trời xa. Để nơi ấy tháng ngày tôi lẩn tránh, những ưu phiền đau khổ với buồn lo”. Có nhà văn lại đưa người đọc chìm đắm vào những cơn say, những cuộc truy hoan mê loạn điên cuồng để cho quên, quên hết, “rượu, rượu nữa và quên quên hết”. Xét đến cùng thì đây cũng là những biểu hiện phản ứng của các nhà văn đối với xã hội giả dối và tàn ác đương thời nhưng yếu đuối và bất lực. Đứng trong tự lực văn đoàn, nhưng quan điểm văn chương của Thạch Lam gần với Vũ Trọng Phụng, “văn chương phải là sự thực ở đời”, gần với Nam Cao, “nghệ thuật không cần phải là ánh trăng lừa dối, nghệ thuật có thể chỉ là tiếng đau khổ kia, thoát ra từ những kiếp lầm than”.
Sau khi phản bác lại thứ văn chương thoát li, Thạch Lam phát biểu trực tiếp quan điểm văn chương tiến bộ của ông: “Văn chương là một thứ khí giới thanh cao và đắc lực mà chúng ta có, để vừa tố cáo và thay đổi một thế giới giả dối và tàn ác vừa làm cho lòng người được thêm trong sạch và phong phú hơn”.
Là tiếng nói của tình cảm, là hình thức nhuần nhị của tư tưởng, văn chương là một thứ khí giới thanh cao và đắc lực, nó tác động sâu sắc đến tư tưởng, tình cảm của con người. Từ sức mạnh tinh thần, nó có thể chuyển thành sức mạnh vật chất. Bài thơ “Thần” của Lý Thường Kiệt, “Hịch tướng sĩ” của Trần Quốc Tuấn, “Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến” của Hồ Chí Minh là những áng văn chương bất hủ, có sức mạnh lay động cổ vũ lòng người, sức mạnh ấy không kém gì những đạo binh hùng tướng mạnh. Người ta kể lại rằng, trong đại chiến thế giới lần thứ II, Mỗi bài văn của Erenbua (Nga) có sức mạnh bằng một trung đoàn, cho nên có thể nói quan điểm văn chương của Thạnh Lam là quan điểm của các nhà văn lớn trong nền văn học của dân tộc và nhân loại. Nguyễn Đình Chiểu cũng từng viết:
“Chờ bao nhiêu đạo thuyền không khẳm Đâm mấy thằng gian bút chẳng tà”
Về Đầu Trang Go down
Xem lý lịch thành viên
thuxjng59
Cấp Tá
Cấp Tá


Tổng số bài gửi: 210
Won: 1177
Join date: 22/07/2009
Age: 21
Đến từ Đến từ: love paradise

Bài gửiTiêu đề: Re: Quan niệm về văn chương của Thạch Lam   Sat Aug 08, 2009 12:33 pm

Như vậy, cụ Đồ Chiểu cũng quan niệm văn chương là vũ khí sắc bén. Thạch Lam còn nói cụ thể hơn “Văn chương là một thứ vũ khí thanh cao và đắc lực”. vì đây là một thứ vũ khí tinh thần, Thạch Lam dùng khái niệm “vũ khí thanh cao” để phân biệt với vũ khí giết người như gươm, giáo, súng, đạn... như Nguyễn Trãi nói là thứ vũ khí dùng để “mưu phạt tâm công”, nghĩa là vũ khí “đánh vào lòng người”. Quan niệm văn chương của Thạch Lam gần với quan niệm văn chương của các nhà văn hiện thực phê phán đương thời. Nhưng Thạch Lam không bế tắc. Nhiều nhà văn lớn thời đó như Ngô Tất Tố, Nguyễn Công Hoan, Vũ Trọng Phụng, Nam Cao đã lớn tiếng tố cáo cái xã hội giả dối và tàn ác đó nhưng cuối cùng vẫn không có lối thoát. Tin tưởng sâu sắc vào sức mạnh của văn chương, Thạch Lam quan niệm văn chương, tố cáo và thay đổi một thế giới giả dối và tàn ác... Phải nói rằng quan niệm văn chương của Thạch Lam sâu sắc và toàn diện hơn, tuy ông cũng chưa hình dung được diện mạo của thế giới mới. Phải “thay đổi một thế giới giả dối và tàn ác” là quan niệm của một nhà văn lớn. Nhiều nhà văn lớn cùng thời ấy với ông như Hồ Chí Minh, Phan Bội Châu, Tố Hữu... đã góp phần thay đổi bộ mặt xã hội. Nhìn ra thế giới, những nhà văn lớn thời phục hưng (Phương Tây), thời kì ánh sáng (Pháp), thời kì cách mạng tháng Mười (Nga)... đã làm thay đổi một thế giới giả dối và tàn ác. Nhà Văn Lỗ Tấn (Trung Quốc) cũng có quan điểm văn chương gần với Thạch Lam. Ông đã bỏ nghề thuốc, chọn nghề viết văn để chữa bệnh tinh thần cho nhân dân Trung Hoa. Theo ông, bệnh tinh thần còn nguy hại hơn bệnh thể xác. Văn chương của ông có tác động đến cách mạng Trung Quốc to lớn biết chừng nào.
Quan niệm văn chương của Thạch Lam đạt đến sự toàn diện. Nhà văn vừa quan tâm đến những vấn đề xã hội, “tố cáo và thay đổi một cái thế giới giả dối và tàn ác”, vừa quan tâm đến sự tác động của văn chương đối với tâm hồn, tình cảm của con người “làm cho lòng người được thêm trong sạch và phong phú hơn”. Làm thay đổi thế giới bên trong của con người, đó là khả năng huyền diệu của văn chương. Từ thời cổ đại, Arixtôt đã quan niệm bi kịch có khả năng “thanh lọc” tâm hồn con người. Các nhà văn hiện đại càng quan tâm đến sự hoàn thiện nhân cách của con người. Nhà thơ Tago đã viết trong bài thơ “Vô biên tâm hồn” (bài thơ 28):
“Đôi mắt lo âu của em buồn
Đôi mắt em nhìn vào tâm tưởng của anh.
Như trăng kia muốn vào sâu biển cả
Em biết rõ tất cả đời anh
Anh không giấu em một điều gì
Ấy vì thế mà em không biết gì tất cả về anh”
Nhà thơ Xuân Diệu cũng đã viết:
“Đầu tin tưởng chung một đời một mộng
Em là em, anh vẫn cứ là anh
Có thể nào qua Vạn Lí Trường Thành
Của hai vũ trụ chứa đầy bí mật”
Các nhà thơ đã viết về sự kì diệu của thế giới tâm linh làm cho ta thấy được tâm hồn con người phong phú hơn.
Về Đầu Trang Go down
Xem lý lịch thành viên
thuxjng59
Cấp Tá
Cấp Tá


Tổng số bài gửi: 210
Won: 1177
Join date: 22/07/2009
Age: 21
Đến từ Đến từ: love paradise

Bài gửiTiêu đề: Re: Quan niệm về văn chương của Thạch Lam   Sat Aug 08, 2009 12:33 pm

Thạch Lam đã bộc lộ quan điểm văn chương của ông trong sáng tác. Nhiều tác phẩm của ông như “Hai đứa trẻ”, “Gió lạnh đầu mùa” đã thể hiện được khát vọng muốn “Thay đổi một cái thế giới giả dối và tàn ác”, hướng con người tới cái thiện và sự cao cả.
Thạch Lam là nhà văn lãng mạn bám rễ sâu vào hiện thực. Cảm hứng lãng mạn của ông như một cánh diều mà sợi dây bền chặt là hiện thực cuộc sống. Quan niệm về văn chương của Thạch Lam thuộc dòng tư tưởng lớn của các nhà văn của dân tộc và nhân loại. Giữa lúc các nhà văn lãng mạn cùng trào lưu với ông đang say sưa với văn học thoát li mà ông quan niệm văn chương như vậy là tích cực. Quan niệm văn chương của Thạch Lam sẽ còn tác dụng tích cực bền lâu trong nền văn học dân tộc.
Tâm trạng thức đợi tàu của chị em liên trong truyện “Hai đứa trẻ” của Thạch Lam
Trong các nhà văn lãng mạn nổi tiếng (1930-1945), Thạch Lam có phong cách riêng biệt không lẫn với bất kì nhà văn nào. Đang khi các nhà văn Nhất Linh, Khái Hưng thiên về tần lớp trên của xã hội thì Thạch Lam lại viết về những con người bé nhỏ, nghèo khổ , sống trong bóng tối. Văn Thạch Lam nhẹ nhàng với lối quan sát độc đáo và phân tích tâm lí tinh tế. Truyện ngắn “Hai đứa trẻ” tiêu biểu cho văn phong Thạch Lam cho lí tưởng xã hội và quan điểm thẩm mĩ của Thạch Lam.
Thạch Lam có lối viết truyện ngắn không có cốt truyện. Ông không kích thích người đọc bằng cốt truyện li kì và tình tiết éo le. Ông hấp dẫn người đọc bằng chất liệu bên trong của đời sống, bằng lí tưởng xã hội tiến bộ của nhà văn, bằng phân tích tâm lí tinh tế và bằng tinh thần lãng mạn của ông. Thạch Lam dồn nén các nhân vật, các sự kiện và diễn biến của con người, của hành động trong một thời gian ngắn và không gian nhỏ. Nó cũng thích hợp với những nhân vật nhỏ bé của ông. Truyện của Thạch Lam có chiều sâu hun hút, chiều sâu của cuộc sống, chiều sâu của lòng người và chiều sâu của mộng mơ, ước vọng.
Liên và An là hai đứa trẻ từng sống ở Hà Nội, rồi gia đình bị sa cơ thất thế nên đã trở về quê, một phố huyện hẻo lánh. Hai chị em trông coi một cửa hàng tạp hóa nhỏ xíu. “Một gian hàng bé thuê lại của bà lão móm, ngăn ra bằng một tấm phên nứa dán giấy nhật trình”. Buổi tối hai chị em cùng ngủ ở đây để trông hàng. “Đêm nào Liên và em cũng phải ngồi trên chiếc chõng tre dưới gốc cây bàng với cái tối của quang cảnh phố chung quanh”, thế giới chung quanh hai đứa trẻ là những con người bé nhỏ đang thương, sống lẩn lút trong bóng tối. Đó là chị Tí ngày thì mò cua bắt ốc, tối đến dọn cái hàng nước dưới gốc cây bàng với ngọn đèn Hoa Kỳ leo lét. Đó là cụ Thi, bà lão hơi điên, tối tối đến cửa hàng Liên nốc một cút rượu rồi lẫn vào bóng tối với giọng cười khanh khách. Đó là bác phở Siêu gánh gánh phở, món quà xa xỉ của phố huyện, có chấm than hồng như ma trơi. Đó là vợ chồng bác Xẩm góp chuyện bằng mấy tiếng đàn bầu bật lên trong yên lặng. Đó là mấy đứa trẻ con nhà nghèo đi nhặt thanh nứa thanh tre hoặc bất cứ cái gì có thể dùng được. Từ cảnh thiên nhiên đến số phận con người đều có một cái gì tàn lụi, không tương lai, leo lét một cách tội nghiệp, trong nghèo đói, buồn chán và tăm tối.
Về Đầu Trang Go down
Xem lý lịch thành viên
thuxjng59
Cấp Tá
Cấp Tá


Tổng số bài gửi: 210
Won: 1177
Join date: 22/07/2009
Age: 21
Đến từ Đến từ: love paradise

Bài gửiTiêu đề: Re: Quan niệm về văn chương của Thạch Lam   Sat Aug 08, 2009 12:34 pm

“Chừng ấy người trong bóng tối mong đợi một cái gì tươi sáng cho sự sống nghèo khổ của họ”. Thạch Lam đã hiểu sâu sắc những con người bé nhỏ trong bóng tối này với những ước vọng đáng thương của họ.
Sống trong bóng tối, trong yên lặng, trong buồn chán, đêm đêm chị em Liên cố thức để được nhìn chuyến tàu đi qua “tàu đến chị đánh thức em dậy nhé!”. Nghe lời dặn của bé An ta cảm thấy hai đứa trẻ tha thiết với chuyến tàu đêm đến biết chừng nào. Rồi đèn ghi ra. Rồi tiếng còi xe lửa ở đâu vọng lại trong đêm khuya kéo dài ra theo ngọn gió xa xôi. Và chỉ cần nghe chị Liên gọi: “Dậy đi An! Tàu đến rồi!” là Anh nhổm dậy dụi mắt và tỉnh hẳn. Rồi tiếng còi rít lên, đoàn tàu rầm rộ đi tới. Liên quan sát rất kĩ đoàn tàu, thèm khát như được nhìn một thế giới xa lạ “Liên chỉ thoáng trông thấy những toa hạng trên sang trọng lố nhố những người, đồng và kền lấp lánh và các cửa kính sáng”. Rồi chiếc tàu đi vào đêm tối, để lại những đốm than đỏ bay tung trên đường sắt. Chuyến tàu đã xáo trộn cả cõi yên tĩnh của phố huyện. Chuyến tàu gợi cho Liên mơ tưởng: “Họ ở Hà nội về! Hà Nội xa xăm, Hà Nội sáng rực vui vẻ và huyên náo”.
Rõ ràng là Liên và An đợi tàu không phải để bán ít quà vặt cho khách đi đường mà là một nhu cầu bức xúc về tinh thần của hai đứa trẻ, muốn trong chốc lát được thoát ra khỏi cuộc sống buồn chán tối tăm này. “Con tàu như đã đem một chút thế giới khác đi qua. Một thế giới khác hẳn, đối với Liên khác hẳn các vầng sáng ngọn đèn của chị Tí và ánh lửa của bác Siêu”. Dưới mắt hai đứa trẻ, chiếc tàu là hình ảnh của một thế giới văn minh, giàu sang, nhộn nhịp, huyên nào và đầy ánh sáng.
Qua tâm trạng đợi tàu của hai đứa trẻ, tác phẩm thể hiện một niền xót thương vô hạn đối với những kiếp người nhỏ bé vô danh không bao giờ được biết ánh sáng và hạnh phúc. Cuộc sống mãi mãi bị chôn vùi trong tăm tối nghèo đói, buồn chán nơi phố huyện và nói rộng ra trên đất nước còn chìm đắm trong cảnh nô lệ và đói nghèo. Qua tâm trạng Liên, tác giả đồng thời cũng muốn thức tỉnh tâm hồn uể oải đang lụi tắt ngọn lửa lòng khao khát được sống một cuộc sống có ý nghĩa hơn, khao khát thoát khỏi cuộc đời tăm tối đang chôn vùi họ.
Bức tranh đời sống của phố huyện nghèo lúc chiều tối trong truyện ngắn “Hai đứa trẻ” của Thạch Lam

Trong Tự Lực văn đoàn, nhà văn Thạch Lam đứng thành một dòng riêng biệt. Nhất Linh với Khái Hưng còn có thể viết tiểu thuyết chung nhưn Thạch Lam thì không. Giọng điệu của Thạch Lam nhỏ nhẹ, điềm tĩnh, sâu lắng, nhiều dư vị, có sức truyền cảm đặc biệt. Thạch Lam lại hướng về các nhân vật bé nhỏ ở tầng lớp dưới của xã hội. Trong khi đó, các nhà văn khác của Tự lực văn đoàn lại hướng về các nhân vật thượng lưu. “Hai đứa trẻ” là truyện ngắn tiêu biểu cho văn phong Thạch Lam, cho khuynh hướng tư tưởng của Thạch Lam, hướng về cuộc đời, hướng về cái Thiện, cái Mĩ.
Truyện của Thạch Lam không có chuyện. Truyện “Hai đứa trẻ” cũng vậy. Chỉ có hai đứa trẻ từ Hà Nội chuyển về một phố huyện nghèo, trông coi một cửa hàng tạp hóa nhỏ xíu. Chiều, hai chị em ngồi trên chiếc chõng tre ngắm cảnh phố xá lúc hoàng hôn, rồi đêm đến, tuy đã buồn ngủ ríu cả mắt, hai chị em vẫn cố thức để đợi xem chuyến tàu đêm từ Hà Nội chạy qua rồi mới khép cửa hàng đi ngủ. Thạch Lam muốn tránh lối viết tầm thường là hấp dẫn người đọc bằng cốt truyện li kì, những tình tiết éo le, những cuộc tình mùi mẫn, hoặc là những xung đột gay cấn hồi hộp. “Hai đứa trẻ” hấp dẫn người đọc bằng chất liệu thật của đời sống. Cách lựa chọn chất liệu này gần với Nam Cao, Nguyên Hồng, Tô Hoài (các nhà văn hiện thực giàu tính nhân đạo), lại kích thích người đọc bằng những ước mơ, hoài bão tốt đẹp. Tinh thần lãng mạn ấy gắn với các nhà văn Nhất Linh, Khái Hưng, Hoàng Đạo. Thạch Lam có một lối văn nhẹ như cánh bướm đậu trên hoa. Bức tranh bằng ngôn ngữ của ông có thể ví với tranh lụa chứ không phải sơn dầu. Thạch Lam trước sau vẫn là một nhà văn lãng mạn. lãng mạn tích cực, đẹp.
Trong “Hai đứa trẻ” chất lãng mạn và hiện thực hòa quyện với nhau hiện ra trong bức tranh thiên nhiên của một vùng quê vào một buổi chiều ả. Rồi màn đêm dần dần buông xuống “Một đêm mùa hạ êm như nhung và thoảng qua gió mát...” thiên nhiên thì cao rộng thì cao rộng và thơ mộng. “Phương Tây đỏ rực như lửa cháy và những đám mây ánh hồng như hòn than sắp tàn”. Nhưng làng quê thì đầy bóng tối, thảm hại. “Trong cửa hàng hơi tối, muỗi đã bắt đầu vo ve”. “Đôi mắt Liên, bóng tối ngập đầy dần”. “Chỉ thấy lòng buồn man mác trước giờ khắc của ngày tàn”. Chính bức tranh đời sống rất mực chân thật vừa thấm đượm cảm xúc chữ tình này đã gây nên cảm giác buồn thương day cho người đọc. Ý nghĩa tư tưởng của truyện chủ yếu toát ra từ bức tranh đời sống phố huyện nghèo.
Dưới mắt của hai đứa trẻ, cảnh phố huyện hiện lên thật là cụ thể, sinh động, gợi cảm. Đó là cảnh bãi chợ trống trải, vắng vẻ khi buổi chợ đã vãn từ lâu. “Người về hết và tiếng ồn ào cũng mất”. Cảnh chợ tàn phơi bày sự nghèo nàn, xơ xác của đời sống phố huyện. Ống kính cần mẫn của nhà văn lia qua phố huyện: trên đất chỉ còn “rác rưởi, bỏ bưởi, vỏ thị, lá nhãn và lá mía”. Cảnh còn được miêu tả bởi khứu giác tinh tế của nhà văn “một mùi âm ẩm bốc lên, hơi nóng của ban ngày lẫn mùi cát bụi quen thuộc quá, khiến chị em liên tưởng là mùi riêng của đất, của quê hương này”. Bức tranh phố huyện trong “Hai đứa trẻ” đầy sức ám ảnh là vì những màu sắc và hương vị như thế.
Trong khung cảnh tiêu điều, buồn bã đó, hình ảnh những con người nghèo khổ, lam lũ, nhếch nhác của phố huyện hiện dần ra. Những đứa trẻ đi nhặt nhạnh những thứ rơi vãi ở bãi chợ. Mẹ con chị Tí lễ mễ đội chõng xách điếu đóm ra dọn hàng, “ngày, chị đi mò cua bắt tép; tối đến chị mới dọn cái hàng nước này...”. Gia đình bác Xẩm ngồi trên manh chiếu, cái thau sắt trắng để ở trước mặt”. Thằng con bò ra đất nghịch nhặt rác bẩn bên đường. Và hai chị em Liên với cửa hàng tạp hóa nhỏ xíu mẹ Liên dọn ngay từ khi cả nhà bỏ Hà Nội về quê vì thầy Liên mất việc. Bà cụ Thi điên điên tàng tàng mua rượu uống và cười “khanh khách” lảo đảo đi vào bóng tối. Tất cả đều là những kiếp sống lầm than, cực khổ, tàn tạ. Qua con mắt của bé Liên, tất cả cuộc sống chìm trong đêm tối mênh mông, chỉ còn ngọn đèn của chị Tí, cái bếp lửa của bác Xiêu, ngọn đèn Hoa Kỳ vặn nhỏ của Liên... tức chỉ là mấy đốm sáng tù mù, những đốm lửa nhỏ nhoi ấy chẳng làm cho phố huyện sáng sủa mà chỉ càng khiến cho đêm tối mịt mù dầy đặc mà thôi. “Tất cả phố xá trong huyện bây giờ thu nhỏ lại nơi hàng nước của chị Tí”. Hình ảnh ngọn đèn con nơi hàng nước của chị Tí chỉ chiếu sáng một vùng đất nhỏ ấy trở đi trở lại tới bẩy lần trong huyện là hình ảnh đầy ám ảnh và có sức gợi rất nhiều về những kiếp sống nhỏ nhoi, lay lắt, mù tối trong đêm đen mênh mông của cuộc đời.
Cảnh phố huyện lúc chiều tối như một khúc nhạc buồn mà điệp khúc cứ lặp lại. Chiều tối nào mẹ con chị Tí cũng lễ mễ dọn hàng, chị em Liên lại kiểm hàng rồi tính tiền, rồi ngồi trên chõng tre ngắm cảnh. Bác phở Siêu lại gánh hàng và thổi lửa, bác Xẩm lại trải chiếu, đặt thau. Điệp khúc ấy cứ lặp đi lặp lại đơn điệu, buồn tẻ. Họ cũng lóe lên một chút hi vọng. Hi vọng là liều thuốc an thần cho những con người khốn khổ ấy. Nhất Linh cũng từng nói những người dân quê rất nghèo khổ tiền bạc nhưng rất giàu hi vọng hão “chừng ấy người trong bóng tối mong đợi một cái gì tươi sáng cho sự sống nghèo khổ hằng ngày của họ”.
Hai đứa trẻ làm sao ý thức rõ rệt được cảnh tù đọng, buồn chán, bế tắc mà chúng đang sống cũng như về những khát vọng tinh thần mơ hồ của mình. Song với tâm hồn ngây thơ, nhạy cảm, cô bé Liên cảm nhận thấm thía tuy chỉ là vô thức hiện thực đó, khát vọng đó. Chính vì khao khát được thoát khỏi cảnh tù đọng mù tối ấy mà chị em Liên đêm đêm cố thức đợi chuyến tàu đi qua. Con tàu như đã đem một chút thế giới khác đi qua, một thế giới khác hẳn đối với Liên, khác hẳn cái vầng sáng của ngọn đèn chị Tí và ánh lửa bác Siêu.
“Hai đứa trẻ” của Thạch Lam không đi sâu miêu tả những xung đột xã hội, xung đột giai cấp. Ông cũng không để tâm miêu tả những bộ mặt gớm ghiếc của những kẻ bóc lột và khuôn mặt bi thảm của những kẻ bị áp bức, vì nói cho cũng Thạch Lam là một nhà văn lãng mạn. Ông phác họa bức tranh phố huyện nghèo, chân thật trong từng chi tiết và trong chiều sâu tinh thần của nó. Bức tranh làng quê mù xám với những con người nhỏ nhoi đáng thương ấy thấm đẫm niềm cảm thương chân thành của tác giả đối với những người lao động nghèo khổ sống quẩn quanh bế tắc, tối tăm. Qua bức tranh ảm đạm của phố huyện và qua hình ảnh của những con người bé nhỏ với chút hi vọng le lói, ta thấy được mơ ước lớn của nhà văn là muốn thay đổi cuộc sống ngột ngạt đó cho những con người lao động nghèo khổ.

http://www.onthi.com/?a=OT&ot=LT&hdn_lt_id=1311
Về Đầu Trang Go down
Xem lý lịch thành viên
 

Quan niệm về văn chương của Thạch Lam

Xem chủ đề cũ hơn Xem chủ đề mới hơn Về Đầu Trang 
Trang 1 trong tổng số 1 trang

Permissions in this forum:Bạn không có quyền trả lời bài viết
___.**.FORUM CHUYÊN VĂN KHÓA 2008-2011.**.___ ::  :: -